5 сентябрь сўм эркин Конвертациясининг учинчи ренессанси куни
Беҳзод Ҳошимов айтганидек, барчани табриклашга арзийдиган кун.
Сўмнинг биринчи эркин конвертацияси 1994 йилда юз берган ва бу эркинлик 2 йил яшаган. Халқни "ёниб кетадиган" печеньелардан асраш учун 1996 йилда чекланган.
Сўмнинг иккинчи конвертацияси 2003 йилда юз берган. Бу сафар эркинлик нақ 5 йил яшаган. Мамлакат раҳбарлари томонидан бизни "айланиб ўтиб кетди" дея аввал тан олинмаган, кейин у ҳақда бутун бошли рисола ёзилган Глобал кризис оқибатларини енгиш учун яна конвертация чекловлари қўллана бошланган. Кризисни бутун дунё 1-2 йилда енгиб ўтган. Лекин Ўзбекистонда конвертация чекловлари яна қолган ва маразм каби йилдан йилга мустаҳкамланиб борган.
Кўпчиликда савол туғилади, конвертация яна аввалгидек чекланиши мумкинми. Менимча, йўқ. Чунки илгари конвертация чекловларидан қисқа муддатларда миллиардлаб пул ўзлаштирган "номаълум оталар" энди янги даврда протекционизм, монополиялар ва имтиёзлар орқали халқ, бюджет ва иқтисодиётни эмиш фойдалироқ ва имижлироқ эканини ўзлаштириб олди.
Қолаверса, қарийб 30 йиллик янги тарихимизда ҳеч қачон "номаълум оталар"нинг бизнес манфаатлари ташқарига фойдани ва капитални олиб чиқиб кетишга бу қадар боғлиқ бўлмаган. Улар энди ўзлари сувини ичаётган ариқни бўғишга уринишмайди.
@the_bakiroo
- https://t.me/iqtisodchi_kundaligi/1005@iqtisodchi_kundaligi