19K69Telegramda ochish
Марказий банк янги дейиладиган даврда 10 та янги банкка лицензия берди APEX BANK ва HAYOT BANK 2016 йил сентябрдан буён ҳисоблаганда янгитдан ташкил этилган ва банк лицензиясини қўлган киритган 9- ва 10- банклар бўлишди. Айтиш керакки, қолган эркин дунёда бозорда янги банкларнинг пайдо бўлиши жараёни аллақачон тўхтаган. Узоққа бормайлик, қўшилиш ва қайта номланиш билан боғлиқ бўлмаган ҳолда Россияда охирги банк лицензияси 2019 йилда, Қозоғистонда эса 2014 йилда берилган. Банк секторида кучли рақобат, маржиналликнинг пасайиши, глобализация, тўлов ва интернет компанияларнинг банкларнинг ҳудудига экспанцияси ва айниқса рақамлашиш жараёни бозорга янги ўйинчиларни кириб келишига рағбат қолдираётгани йўқ. Лекин Ўзбекистон ҳалигача шу маънода глобал тренддан ортда қолмоқда. Нимага? Биринчидан, банк секторида давлат назорати мутлақлигича қолмоқда. Банк бозорига кириш истагидаги потенциал инвесторлар ҳукуматнинг дастёр шотири ва минар эшагига айланган давлат банклари капиталига киришни асло исташмайди. Иккинчидан, потенциал инвесторлар мавжуд хусусий банклар капиталига шерик ўлароқ киришни ҳам исташмайди. Буни хусусий банкларнинг амалдаги эгалари ҳам исташмайди. Чунки корпоратив маданият ва биргаликдаги бизнес моделларини яратиш кўникмаси шаклланмаган. Ўзбекистондаги барча хусусий банкларнинг мутлақ эгаси битта. Ҳатто бир яримта ҳам эмас. Учинчидан, Ўзбекистонда банк очиш истагидаги инвесторлар банк очишни даромад келтирувчи бизнес субъект ва даромад маркази ўлароқ кўришмайди. Мутлақ барча ҳолатларда банк очиш бу тарвақайлаб кетган бизнеснинг охирги консолидацияси ва активларнинг жамланиши босқичи ҳисобланади. Айтайлик, активларинг шартли 100 млн.долларга етдими, сен бошқа банкларда маблағ ва транзакцияларни ушлаш ўрнига, ўз банкингга эга бўлишинг керак. Ўзининг банкига эга бўлган бой Ўзбекистонда росмана бой ҳисобланади. Тўртинчидан, ўз банкига эгалик бизнес имкониятлар учун мультипликация эффектини беради. Энди активлар эгаси қиммат қарзга эмас, банкка жалб қилинган нисбатан арзон маблағлар ҳисобига ўз бизнесини каррасига кенгайтириш имкониятга эга бўлади. Янги пайдо бўлган иккита банк эгалланмаган майдонда эмас, ўта кучли рақобат сегменти шаклланган майдонда ҳаракат қилади. Шу маънода янги иккита ўйинчидан уларнинг эгалари ютмаган тақдирда ҳам майда мижозлар, айниқса аҳоли ва кичик бизнес барибир ютади.

Ko‘rsatkichda

Xaritada ko‘rish

Arxivda shunga yaqin