18K30Telegramda ochish
Чакана ва корпоратив кредитлар нархи тенглашган: бозор ва маъмурий аралашув курашида бозор ютмоқда Агар хотирам алдамаетган бўлса, бу ставкалар тўғрисидаги маълумотлар очиқлана бошлагандан бери, мақбул ставкалар қўлланилган пандемия даври истисно бўлган бўлиши мумкин, биринчи марта юз бермоқда. Одатда чакана кредитларнинг ўртача нархи доим корпоратив кредитлар нархидан баландроқ бўлиб келган. Демак, 1 апрель ҳолатига чакана кредитларнинг ўртача нархи ҳам, корпоратив кредитлар ўртача нархи ҳам 22,6%ни ташкил этган. Чакана кредитларнинг нархи пасайиши тенденцияси давом этаётган бўлса, корпоратив кредит нархи ошмоқда. Бу биринчидан, чакана секторда кучайиб бораётган рақобат билан боғлиқ. Давлат ва унинг зараркунанда аралашуви йўқлиги сабабли чакана бозорнинг автокредит ва микроқарз бозори ўта фаол ўсмоқда. Истеъмол кредити билан боғлиқ чекловлар олиб ташлангач, бу секторда ҳам чуқур мундарижа эврилишларини кўрамиз. Шунингдек, гарчи ресурс имкониятлари чекланган бўлсада, тижорий ипотека улуши кун сайин кенгаймоқда. Чакана бозор бечора ўзбекистонликлар учун танишбай ва бюрократиясиз кредит маҳсулотлардан фойдаланиш имконли секторга айланиб улгурди. Иккинчидан, афсус билан айтиш керакки, корпоратив сектор ҳақида бундай деб бўлмайди. Кредит нархларининг шаклланиши зараркунанда ўзбек чиновникларининг аралашувидан холи бўлолгани йўқ. Ҳукумат ва ҳокимларнинг яқини бўлган корчалонлар юзлаб миллиард кредитни узоқ муддатга 14%дан олиши мумкин бўлган ҳолда, оддий бизнесга қисқа муддатга бир неча юз миллионга 28%дан кредит расмийлаштириш ҳам катта муаммога айланган. Шунинг учун қатор банклар корпоратив сектордан онгли равишда узоқлашмоқдалар ҳам. Энергетик кризис, эртанги кунга ишончнинг йўқлиги ва бизнесдаги чуқур тушкунлик эҳтимолий рискларни фақат оширмоқда. Нархлар шаклланиши шаффоф эмаслиги ва юқори даражада коррупциогенлик ҳақидаку гапирмасаям бўлади. Парадокс шундаки, корпоратив кредитлар нархи ошаетган бир вақтда корпоратив депозитлар нархи пасайишда давом этмоқда ва 1 апрель ҳолатига расман 16,3% (-0,3%) ни ташкил этган. Албатта, сизга ҳеч бир корпоратив депозитор қўшимча норасмий мукофотларсиз 16%дан депозит жойлаштирмайди. Корпоратив депозит бозори ўта коррупциялашган ва ношаффоф қоидалар шароитида бу даража фақат юқориламоқда. Пулнинг асл бозор нархини кўрсатувчи чакана депозитлар ставкаси охирги уч ойда ўзгаришсиз, 20,5% даражасида сақланиб қолмоқда.

Arxivda shunga yaqin