Депозиторлар бўйича концентрация хавфи юқорилигича қолмоқда
Марказий банк Молиявий барқарорлик шарҳида тижорат банкларида йирик депозиторларга қарамлик юқорилигича қолаётганига эътибор қаратган.
Регуляторга кўра, тижорат банкларида депозиторлар бўйича концентрация хавфи юқори шаклланган. 2024 йил якунига кўра, миллий валютадаги депозитлар қолдиғи 231,2 трлн сўмни ташкил этиб, хорижий валютада жалб этилган депозитлар қолдиғига нисбатан 3 марта кўпроқни ташкил этган. Жами депозитлар таркибида энг йирик депозиторларнинг улуши кўплаб тижорат банкларида юқори даражада сақланиб қолмоқда.
Хусусан, 2024 йил якунида жами миллий валютадаги депозитлар таркибида энг йирик депозиторнинг улуши банк тизими бўйича ўртача 22 фоизни, энг йирик бешта депозиторларнинг улуши эса 36 фоизни ташкил этган. Хорижий валютада эса энг йирик битта ва бешта депозиторлар бўйича ушбу кўрсаткич мос равишда 35 ва 55 фоиз даражасида шаклланмоқда.
Энг йирик депозиторларнинг ўз маблағларини қайтариб олиш фарази асосидаги стресс-тест натижалари банк тизимида ликвидлилик билан боғлиқ хавотирларни уйғотади. 2025 йил
якунига кўра, ҳар бир банк бўйича энг йирик депозитор томонидан жойлаштирилган депозит маблағларини банклардан қайтариб олиниши оқибатида кўплаб банкларда ҳам миллий, ҳам хорижий валюталарда ликвидлилик муаммолари юзага келиши мумкин. Ушбу ҳолат банк тизимида депозиторлар бўйича концентрация хавфи юқори эканлиги билан изоҳланади.