Бир-икки нарсаларни кўриб, одамни кулгиси келади. 1. Россияда ҳозир “Россия 24”дагидан бошқачароқ ахборот бераётган барча ахборот каналлари ёпилмоқда, тақиқланмоқда, тўсилмоқда. Euronews ҳам шу қаторга тушган, у Россия ҳудудида блокировка қилинган. Қизиғи, “Россия 24”нинг эгаси ҳисобланган Бутунроссия давлат телевизион ва радиоэшиттиришлар компанияси (ВГТРК) Euronews’нинг акциядорларидан бири экан. “Барибир жуда чиройли манзара юзага келяпти: Россия давлати Россия ҳудудида Россия давлат телерадиокомпаниясига тегишли мулклардан бирини тақиқлади” (#). 2. Facebook, Instagram, WhatsApp’га эгалик қилувчи Meta компанияси фаолияти Россияда экстремистик деб топилди ва тақиқланди (лекин шу жойнинг ўзида истисно бор — Facebook ва Instagram блокировка қилинган, лекин WhatsApp’дан фойдаланиш мумкин — қаердадир мулоқот қилиш керак-ку). Россия қонунчилигига мувофиқ, Россиядаги ОАВлар экстремистик Meta’нинг тақиқланган сервислари ҳақида ёзаётганида Meta Россияда экстремистик деб топилиб, фаолияти тақиқланганини эслатиши керак. Ҳар сафар. Ҳар доим. Жуда кулгили манзара ҳосил бўлмоқда: Россиянинг АҚШдаги элчихонаси Фейсбукдаги саҳифаси орқали (!) қайсидир воқеа-ҳодисага муносабат билдиргани ҳақида ёзаркан, айни шу вақтда рус матбуоти Фейсбукка эгалик қилувчи Мета компанияси Россияда экстремистик ташкилот деб топилганини ҳам эслатиши керак. Бир хатбошининг ўзида. Кулгили-да, ростдан ҳам: сен шу қадар қудратли давлатсанки, жаҳондаги энг оммабоп ижтимоий тармоқни экстремистик деб топиб, унинг фаолиятини тақиқлайсан, айни вақтда шу қадар ночорсанки, сендек қудратли давлат ҳақида уйдирма тарқатаётганларга жавоб қайтариш учун ўзинг экстремист деб эълон қилганларингнинг сервисларидан фойдаланишга мажбурсан. Шу ҳолат бўйича яна бир қизиқ коммент: “Россия нафақат Россияда тақиқланган ‘Толибон’ террорчилик ташкилоти билан музокаралар олиб боришга, балки экстремистик Meta компаниясининг сервисларидан фойдаланишга тайёр”. 3. Россия давлатининг мана шундай иккиюзламачилиги устидан кулиб ўтирибману, лекин ўзимизда ҳам шунга ўхшаш ишлар йўқ эмас: бизда Твиттер де-факто блокланган (лекин, айтишларича, яқинда очилармиш), ундан де-факто фойдаланиш мумкин эмас, аммо бу Сенатимиз раиси Танзила Норбоевага биз, ўзбекистонликларни Твиттер орқали ўзбек тилида Наврўз билан табриклашга ҳеч халал бераётгани йўқ. Фақат бу ҳол уларнинг ўзига ғалати кўринмаётгани ғалати. Умуман, бунақанги ишлардан тўғри хулоса чиқариш керак. Муқобил овозларни ўчириш, тақиқлаш, ёпишдан фойда йўқ. Овозлар кўпроқ, нуқтаи назарлар хилма-хил, қарашлар турфа бўлиши керак. Россияда ҳозир айнан тескариси — бўлаётган ишлар ҳам шунинг оқибати.