S&P Ўзбекистон суверен рейтингини BB- даражасида ўзгартиришсиз қолдирган
S&P рейтинг агентлиги Ўзбекистон суверен рейтинги бўйича 31 май куни эълон қилган мониторинг шарҳида умумий ташқи қарз ва давлат қарзининг юқори суръатлар билан ўсиши, ташқи қарз ҳисобидан молиялаштириладиган лойиҳалар бўйича кутилаётган натижаларга эришилмаслиги туфайли фискал ва тўлов баланси бўйича хатарлар юзага келиши мумкинлигини таъкидлаган.
Айрим иқтибослар:
"Бизнингча, қарор қабул қилиш марказлаштирилган, коррупцияни қабул қилиш яхшиланаётганига қарамай юқорилигича қолмоқда".
"Ҳукумат санкциялар талабларини бажаришга ҳаракат қилаётганига қарамай, АҚШ ва Европа иттифоқининг Россия билан бизнес юритаётган ўзбек компанияларининг иккиламчи санкцияларга учраши хатари сақланиб қолмоқда".
"Бизнингча, ислоҳотларга қарамай, қарор қабул қилиш жараёнининг марказлаштирилгани, институтлар ўртасида тийиб туриш ва мувозанатлаш чекланганлиги ҳисобга олинса, Ўзбекистон ҳукумати сиёсатининг муносабатларини олдиндан айтиш қийин. Истиқболдаги ворисийликка нисбатан сезиларли даражада ноаниқлик сақланиб қолмоқда".
"Кейинги йиллардаги пул-кредит сиёсатидаги яхшиланишларга қарамай, Марказий банкнинг операцион мустақиллиги чекланган, кредитларнинг долларлашуви юқори 40%дан ортиқ даражада қолмоқда".
"Биз фискал консолидацияни (Ҳукумат прогнозларидан кўра) секинроқ юз беришини ва фискал дефицит 2027 йилга бориб ЯИМга нисбатан 3,2%гача етишини кутмоқдамиз".
"Ялпи давлат қарзи ва ҳукумат тарафидан кафолатланган қарз 2023 йилдаги ЯИМнинг 40%идан 2027 йилда ЯИМнинг 46%ига етади. Биз давлат сектори корхоналарининг яқинлиги туфайли ҳукумат тарафидан кафолатланган қарзни умумий давлат қарзига қўшмоқдамиз".
"Бизнингча, давлат сектори корхоналари ва давлат хусусий шериклигидаги кафолатланмаган, 2023 йилда ЯИМнинг 8%ини ташкил этадиган қарз ҳукумат балансидаги мажбуриятга айланиши хатари мавжуд. Давлат сектори корхоналари энергетика ва инфратузилма лойиҳаларини молиялашлаштириш учун охирги йилларда қарз олишни, айниқса хорижий валютада кўпайтирдилар. Бизнингча, улар ушбу қарзларни сўндиришда, агар айрим лойиҳалар кутилганидан кўра муваффақиятсизроқ амалга ошса ёки бошқарув ё назоратда муаммолар пайдо бўлса, қийинчиликларга дуч келишлари мумкин".
"Ҳукуматнинг 2017 йилда ЯИМнинг 37%ини ташкил этувчи ликвид активлари 2023 йилда ЯИМнинг 13%игача қисқарган. Улар асосан 2006 йилда ташкил этилган ва 2019 йилгача дастлаб ҳукуматнинг капитал қўйилмалари ва олтин, мис ва газ сотишдан даромадларнинг юқори қисми ҳисобидан молиялаштирилган Тикланиш ва тарақииёт жамғармаси активларини ўз ичига олади. Биз ҳукуматнинг ликвид активлари ҳисобига фақат ТТЖнинг ташқи активларини қўшмоқдамиз, зеро давлат сектори корхоналари ва банкларга капитал қўйилмалардан иборат активларнинг ички қисми етарли даражада ноликвид ва зарурият туғилганда қарзга хизмат кўрсатиш учун кам имконли ҳисобланади. ТТЖ активлари 2024 йил 31 март ҳолатига 16,8 млрд.долларни ташкил этади, шундан ликвид қисми 6,2 млрд.доллар".
"Биз Тикланиш ва тараққиёт жамғармаси активларини Марказий банк захираларига киритмадик, чунки улар асосан монетар ёки тўлов эҳтиёжлари учун эмас, фискал мақсадлар учун кўзда тутилган. Бизнинг фикримизни ТТЖ ташқи активлари охирги 4 йилда мамлакат иқтисодиёти учун бюджет мақсадларида ишлатиб келинаётгани тасдиқлайди".
Иқтисодиёт ва молия вазирлиги рейтинг шарҳи тўғрисида умумий маълумот бериш билан чекланган.
- https://telegra.ph/file/0bc2aeb3c5cdac6c0cec6.jpgtelegra.ph
- https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/type/HTML/id/3189679spglobal.com
- https://telegra.ph/SP-xalqaro-reyting-agentligi-O%CA%BBzbekiston-suveren-kredit-reytingini-BB--barqaror-kutilma-darajasida-tasdiqladi-06-01-2telegra.ph