​Экологиянинг ечими энергетикада: Газ экспорти тақиқланиши керак! Ҳар куз-қишда бўлгани сингари пойтахт Тошкент ҳавоси ифлосланиш бўйича дунё рекордларини такрорлашни ва янгилашни бошлаган. Табиат вазирлиги навбатдаги марта "Тошкент шаҳри ва Тошкент вилоятида ҳаво ифлосланишининг олдини олиш ва иқлим ўзгаришининг оқибатларини юмшатиш бўйича қўшимча чора-тадбирлар" қарор лойиҳасини ишлаб чиқиб, ҳукуматга тақдим этганини маълум қилмоқда. Бу Табиат вазирлигининг ҳукуматга бераётган, лекин амалга ошмаётган биринчи таклифи эмас (ўтган йилгиси бу ерда). Вазирликнинг бу галги таклифлари орасида "Иссиқхона ва саноат объектларини кўмирни ишлатмасдан бошқа альтернатив энергия манбаларига ўтказиш" ҳам саналган. Айнан қайси альтернатив ёқилғи ишлатилиши лозимлиги айтилмаган (газ деган сўз цензурадан ўтмаган кўринади). Пойтахт ва унинг атрофидаги экожабрдийдалари биладики, куз ва қиш ойларида ҳавони ифлослантирувчи энг катта омил бу иситиш билан боғлиқ. Буни Жаҳон банки тадқиқотлари ҳам яққол кўрсатган Пойтахт чети ва атрофидаги юзлаб иссиқхона ва цехлар газ ўрнига мазут, кўмир, эски шиналар ва ҳатто чиқиндилар ёқишади. Нега? Чунки, шонли энергетиклар 2023 йилда минглаб иссиқхоналарни газдан узиб юборишган, газдан узилган юзга яқин иссиқоналар Тошкент атрофидаги иссиқхоналар ва табиийки, улар ҳаво салқинлашиши билан ҳавони булғатувчи ёқилғи билан объектларини иситишади. Яна қайтараман: 2022/23, 2021/22 йил ва ундан наридаги куз-қиш мавсумларида пойтахт ва йирик шаҳарлар ҳавоси бунчалар захарланмаган. Нега, чунки бу йилларда минглаб иссиқхоналар газ ёққан, шина ёки кўмир эмас. Шунинг учун пойтахт экологиясини яхшилаш ечимини энергетикадан қидириш керак, газдан узилган иссиқхоналарга газни қайтариш лозим. Бунинг учун ҳеч қурса, биринчи қадам ўлароқ газ экспортини тақиқлаш кифоя. Экспортга кетаётган ва фойдаси шонли энергетикларнинг валийнеъматлари офшордаги чўнтагига тушаётган газнинг учдан бири иссиқхоналарга етиб ортади. Бунга шонли энергетиклар ва уларнинг энерговалийлари кўнадими? Ўзбекистонликлар ва пойтахт аҳолисининг соғлиғи уларга қизиқми? Жавоби аниқ риторик саволлар. Менимча, экология муаммосини ҳам ўзимиз ўзимиз учун ҳал қилишимиз керак бўлади. Ўша гап: ҳаво керак бўлса, ўзинг қидир!