Энергетика кризиси, олигархат ва монополия шароитида инфляция пасаймайди
Декабрь ойи сўровларида аҳолининг инфляцион ктуилмалари 0,7 фоиз бандига ошиб, 14,4%га етган. Бунданда ёмонроқ кўрсаткич бадтари бўлмайди деб ҳисобланадиган 2023 йил январида қайд этилган эди.
Сўралганларнинг 57%и инфляция омили сифатида ёқилғи ва энергия нархининг қимматлашуви хавотирини кўрсатган. Бу сўровлар амалга оширилаётганидан буён мутлақ янги рекорд. Ўзбекистонликлар энергетика яхшиланишидан умид қилмай қўйишган. Бошқача айтганда, бу энергетикага нисбатан ишончсизлик вотуми. Энергетикага қўшиб унга ёндош ва алоқадор равишда коммунал хизматлар қимматлашуви (56%), транспорт харажатларининг ошиши (35%), монополия ва нархларнинг ошиши (33%) хавотирлари тўхтовсиз кучаймоқда.
Бизнеснинг кутилмалари бирданига 1,2 фоиз бандига ёмонлашган ва 13,9%га етган.
Пойтахт Тошкентда аҳолининг инфляцион кутилмалари 19,1%ни ташкил этган (ноябрда 17,7% эди). Бу расмий инфляциядан деярли 2 карра юқори дегани.
Энг бойларнинг ҳам, энг камбағалларнинг ҳам инфляцион кутилмалари ёмонлашмоқда. 15 млн.сўмдан кўп даромад олувчиларнинг кутилмалари 18,6%га етган бўлса (ноябрда 17,3%), даромадсизларнинг кутилмалари 13,9%гача ёмонлашган (ноябрда 12,1%).
Тошкент шаҳрида сўралганларнинг ярмидан кўпи 2025 йилда 17% ва ундан юқори инфляция бўлишини кутмоқда.
Кутилмаларни сунъий равишда ёки манипуляция билан яхшилаб бўлмайди, бошқача айтганда, ойнадан ўпкаламаслик лозим. Кутилмалар яхшиланмаса, монетар воситалар орқали инфляцияни пасайтириш имконсиз. Демак, нархлар маъмурий эмас, шаффофлик, рақобат ва бозор чоралари орқали барқарорлаштирилиши керак. Энергетиканинг барқарорлашиши умидларни қайтариш ва ишончни тиклашсиз рўй бермайди