​ХВЖ: Марказий банк мустақиллигини мустаҳкамлашда давом этиш керак Газета Ўзбекистон молия секторини Базель қўмитасининг Самарали банк назорати бўйича 29 та асосий тамойилига тўлиқ мослаштириш бўйича ХВЖ ҳисоботи ва тавсиялари, шунингдек, Марказий банк режалари ва муносабатини ўз ичига олган катта материал тайёрлаган. Ўзбекистонда банклар фаолиятини тартибга солиш ва назорат қилиш тизими Базель қўмитасининг Самарали банк назорати бўйича 29 та асосий тамойилидан 4 тасига «мувофиқ» ва 16 тасига «сезиларли мувофиқ» деб баҳоланган. 9 тасига эса «cезиларли номувофиқ» деб топилган. ХВЖ экспертлари сўнгги йилларда Ўзбекистон Марказий банки томонидан тартибга солиш ва назорат кучайтирилганини, жумладан, хавфга йўналтирилган ёндашув элементлари жорий этилгани ва бир қатор норматив ҳужжатлар янгиланганини қайд этган. ХВЖ баҳолашига кўра, Марказий банкнинг де-юре мустақиллиги Конституция ва «Марказий банк тўғрисида»ги қонунда мустаҳкамлаб қўйилган, бироқ амалда у чекланган. Пруденциал сиёсатни шакллантиришга бошқа давлат органлари таъсир кўрсатади: айрим норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар Савдо-саноат палатаси билан келишувни талаб қилади, Адлия вазирлиги эса ҳужжатларни нафақат техник, балки бошқа асослар билан ҳам рўйхатдан ўтказишни рад этиши мумкин. Бундан ташқари, Марказий банкка ривожлантириш дастурларини амалга ошириш вазифалари ҳам юклатилган бўлиб, экспертлар фикрича, бу унинг операцион мустақиллигини пасайтиради. Асосий таклифлар қаторида Ўзбекистон Марказий банки мустақиллигини мустаҳкамлаш алоҳида ўрин тутади. ХВЖ экспертлари Марказий банкнинг давлат ривожланиш дастурларини амалга оширишда иштирок этиши унинг операцион мустақиллигини заифлаштириши мумкин бўлган нормаларни истисно этиш, шунингдек, бошқа органларнинг пруденциал нормативлар қабул қилинишига таъсир кўрсатиш имкониятларини чеклашни тавсия қилади. Хусусан, МБнинг норматив-ҳуқуқий ҳужжатларини Савдо-саноат палатаси билан келишиш талабини бекор қилиш, Адлия вазирлиги томонидан уларни рўйхатдан ўтказишни рад этиш асосларини эса чеклаш таклиф этилган.