Энергетик сакраш 2.0 (Умидимиз қуёшдан 1) Қуёш ва шамолга бош урғу берилаётган янги энергетик сакраш режаларининг кўлами ва мундарижаси 6 йил аввал эълон қилинган ва бугун кўп аянчли оқибатларини танамизда ва чўнтагимизда сезаётганимиз угводородларга асосланган Энергетик сакраш 1.0 режаларидан асло кам эмас. Биргина 2023 йилда ушбу мақсадларга жами 15,4 миллиард АҚШ доллари миқдоридаги маблағларни йўналтириш мўлжалланмоқда. Афсуски, ҳужжат эълон қилинганидан буён ўтган 5 кун давомида режаларнинг асосланганлиги, бозорга мувофиқлиги ва иқтисодий афзаллиги борасида ҳеч бир чиқишлар кузатилгани йўқ. Ваҳоланки, саволлар етарлича ва уларга кейин, кеч бўлганида эмас, бугун жавоб берилиши керак, хатолар бугун бартараф этилиши зарур. Демак, ҳужжатга таянилса, нақ 10 та, умумий қиймати 5,7 млрд.долларлик қуёш станцияларининг ҳали инвестори аниқланмаган. Ҳаттоки қуриладиган аниқ манзили ҳам белгиланмаган. На инвестори, на манзили аниқ бўлган 10 та лойиҳада 6,2 МВт қувватда электр генерация қилиниши керак. Бу ҳазилакам эмас. Қандай қилиб, ҳеч бир асосий параметри, электр таннархини айтмай қўя қолай, аниқ бўлмаган лойиҳалар ҳужжатга киритиб юборилди? Эътиборлиси, инвестори йўқ лойиҳаларга масъул қилиб Ўзавтосаноат раиси Умрзоқовдан тортиб, Ўзбекистон Темир йўллари раҳбари Ҳосиловгача масъул қилинган. Сиз уларни ким эканини ва топшириқларни амалда қандай бажаришини жуда яхши биласиз Эртага бунга ким жавоб беради, дейилганда кўрсатиш учун улар қулай бўлса керак. Буям майли, истиқболли дея қўшилган лойиҳалар ҳам саволли. Масалан, Швейцариянинг Tepelen Group AG компанияси умумий қиймати 2 млрд.долларлик учта қуёш станцияси қуриши керак гўё. Бир ярим ой аввалги ҳужжатда Tepelen Group AG Швейцария эмас, БАА компанияси ўлароқ кўрсатилган. Энг асосийси, Tepelen Group AG 2 млрд.долларлик эмас, 30 млн.долларлик жуда кичик бир станция лойиҳасига жалб этилган. 2023 йилда фақат 5 млн.доллар инвестиция ўзлаштирилиши керак холос. Худди шу каби мулоҳазаларни қарорга қўшилиб қолган 400 млн.долларлик Gezhouba (Хитой), 300 млн.долларлик СС7, 800 млн.долларлик Total Eren (Франция) лойиҳаларига нисбатан ҳам айтиш мумкин. Инвестор дея кўрсатилган бу компанияларнинг лойиҳалари ҳақида амалда ҳеч нарса маълум эмас. Энергетика вазирлиги ўтаётган ҳафтада Хитойнинг CEEC ENERGY CHINA, шунингдек, “Huaneng renewables Corporation” ва “Poly Technologies” компаниялар консорциуми билан умумий қиймати 4 млрд.долларлик, йилига жами 10,2 млрд кВт⋅соат электр ишлаб чиқариладиган лойиҳалар ҳақида анонс берди. Лекин бу ҳеч бир тендерсиз ва алоҳида ўрганишларсиз, шошилинч маъқулланаётган лойиҳалар бўйича ҳам умумий рақамлардан бўлак ҳеч бир ахборот очиқлангани йўқ. Эслатиб ўтамиз, бундай лойиҳалар узоқ муддатга кафолатли сотиб олиш шартларида реализация қилинади. Айтайлик, мазкур Хитой лойиҳалари бўйича 2 цент қимматроққа лойиҳа тузилса ҳам, бу йилига 200 млн.доллардан қимматроқ тўлаш керак бўлади дегани. @the_bakiroo