Эгаллаб олиш навбати банкоматларга келдими? Ўтган йили декабрда, электромобилларни қувватлаш станцияларининг оммавий демонтажи бошланган пайтда, ижара жойларда ўрнатилган станцияларга қарши даъволар ўринли, деб топилса, унда ҳудди шунақа ҳуқуқда жойлаштирилган ўн минглаб банкомат ва инфокиоскаларни ҳам демонтаж қилиш бошланиши мумкинлиги ҳақида ёзган эдик. Афсуски, энг ёмон гумонларимиз амалга кўчган кўринади. Ўзбекистон бўйлаб ҳудудларда “ноқонуний ўрнатилган” дейилаётган банкоматларни демонтаж қилиш ишлари бошланган. “Менда ҳозир қанча банкоматларни демонтаж қилиб, олдириб ташлаганимиз ҳақида аниқ маълумотлар йўқ. Лекин ишлар доимий тарзда амалга оширилади. Буни Марказий банк ёки тижорат банклари ҳам тасдиқлаши мумкин”, деб айтган Кадастр агентлиги вакили. Ўзбекистонда охирги вақтда қатор даромадли бозор сегментларини ёппасига эгаллаб, бир қўлли қилиш, рақобатчиларни айрим шотир органларнинг ваколатидан фойдаланиб, ўйиндан чиқариш тобора авж олмоқда. Банкоматлар ва инфокиоскалар бозори ҳам шу деструктив ҳаракатлардан четда қолмаётган кўринади. Аввалроқ, ўтган йилнинг кузидан бошлаб банкоматларнинг cash in ва инкассация функцияси ёппасига ўчириб қўйилди. Кейинчалик ёқилгандан кейин ҳам, ушбу амалиётлар учун юқори комиссиялар жорий этилди. Бу ишлар барча банкларда бир вақтда тасодифий бўлганига ишониш қийин, айниқса эркатой тўлов ташкилотларидан бири нақд пул кирими ва тўлов тизимини эгаллаш учун бутун маъмурий ресурсларини жорий қила бошлаган бир пайтда. Кадастр агентлиги орадан 7 йил ўтиб, банкоматлар дислокациясига, ижара ва субижара шартномаларига қизиқиб қолгани эса навбатда янги даража. Хўп, 90% банкоматлар субижара ҳуқуқида ишлаяпти дейлик. Нима бўпти? Бутун дунёда шунақа-ку. Нима бўлгандаям, бу бузғунчи ҳаракатлар банкомат ва инфокиоскалар бозорида охирги 7 йилда шаклланган рақобатли тизимни ўлдиришга хизмат қилмаслиги керак. Агар бу юз берса, бизни худди ўтган ёмон даврдагидек нақдлик билан боғлиқ мудҳиш картина кутади. Истеъмолчилар ва рақобат ҳимоячиси сифатида Рақобат қўмитаси, регулятор сифатида Марказий банк банкоматлар демонтажига нисбатан ўз муносабатини билдириши зарур.