"Салгина ўзгардими?" Кечаги куннинг эътиборли воқеаларидан бири Давлат раҳбарининг автобусда шаҳар кезиши бўлди. Раҳбарнинг "салгина ўзгардими" деган саволи бежиз бўлмаса керак, чунки жамоат транспорти сифатини яхшилашда қилинадиган ишлар ҳали жуда кўп. Янги автобус ва электробусларнинг келтирилиши бу илк қадам холос. Ҳал қилиниши керак ишлар жуда кўп. Биринчи иш бу автобусларнинг пробкадан қутқариш, яъни кафолатланган алоҳида йўлак белгиланиши. Президентга пробкада турадиган автобус йўналишини рўпара қилишмагани тушунарли. Лекин ҳар куни автобуслар ва улар билан бирга йўловчилар жуда катта вақт ва ёқилғини пробкада туришга сарфламоқда. Бунинг учун алоҳида мониторинг ҳам шарт эмас. Эрталаб 8дан 10гача, кечки 5дан 7гача исталган кўчага чиқиб кўриш, гувоҳ бўлиш мумкин. Марказий кўчалардагина алоҳида йўлакнинг мавжудлиги кўпроқ кўргазмага ўхшайди. Автобус юрадиган барча кўчаларда бу иш амалга оширилиши лозим. Шу ўринда айрим кўчаларда, масалан, Фарҳод, Лутфий, Руставели кўчаларида автобус учун алоҳида йўлакларнинг кўчанинг ўртасидан белгилаш ҳақида ҳам ўйлаб кўриш керак. Келажакда бу трамвайларни қайтариш учун тайёр инфраструктура ҳам бўлади. Иккинчи масала бу жамоат транспорти соҳасини узлуксиз молиялаштириш. Ишни иқтисодий маъно ва мантиқ устига қуриш керак, кимгадир ёқиш ё топшириқни бажариш устига эмас. Йўловчилардан йўл ҳақи учун тушумлар молиялаштиришнинг асосий манбаси эканини ҳисобга олиб, эгилувчан тарифларга тезроқ ўтиш керак. Нимани кутишаяпти, ҳайронман. Тошкент туристлар ва меҳмонлар шаҳри ҳам, бир кунлик ва ҳафталик тарифлар, бир кунлик ва бир ҳафталик тариф карталари ҳам керак. Молиялаштиришдаги узилишлар дарров сифатда билинади. Бир ой ўтиб ўтмай автобуслар ва электробуслар кондиционерларни ёппасига ўчириб қўйишни бошлашди. Бу нимадан? Албатта аҳмоқларча эконом қилишдан. Оқибатда жамоат транспорти жозибадорликда автомобилга ва таксига яна ютқазишни бошлайди. Самарасиз ва бузуқ ўлчовли вазифалар эртага эҳтиёт қисмлар, ёқилғи, маош, рағбат билан боғлиқ муаммоларни яратаверади. Табиийки, ярим йил ўтмай йўналишга чиқадиган автобуслар сони камая боради. Оддийгина зарядлаш инфратузилмаси етарли эмаслиги (наҳотки аномал каллалар электробус сотиб олишда буни ўйлашмаган) ўнлаб электробусларнинг йўналишда чиқмай туриши каби аҳмоқликлар кўпаяверади. Яна бир масала, ўзимиз ўзимизга яратаётган абсурдлар билан боғлиқ. шулардан бири автобус ва электробус ён ойналарини қорайтиришнинг пулли ва ўта қиммат экани. Бу ҳақда аввал ҳам ёздик, кунўз алоҳида мақола ҳам тайёрлади. Лекин реакция ноль. 200 минг долларлик ойналари қорайтирилган ва салқин Мерседесда юрадиган Маҳкамов ва ҳоким Умрзоқов учун бу албатта муаммо эмас. Ён ойналари қорайтирилмаган автобус ва электробуслар совутиш учун 20%гача кўпроқ ёқилғи ё заряд сарфлаши девонагаям маълумку. Наҳотки ўзбек чиновниги буни тушунмаса? Ёки автобуслар ойнасини қорайтириш учун йилига 13,2 млн.сўм тўлашидан манфаатдорми улар? Худди шунақа Янги автобуслар йўлга қўйилгач, негадир Google Maps'нинг борар манзил танланганда энг қулай автобус ва метро йўналишларни тавсия этадиган функцияси ўчиртириб қўйилди. Путинпараст чиновникларимизнинг навбатдаги ҳунарими бу? Ё Яндекс билан навбатдаги монопол тил бириктиришми? Чунки Яндекснинг худди шу функцияси бир чиройлик ишлаяпти. Шунчалар ялоқхўрлик қаердан? P.S. Ягона тескари алоқа платформасиям керак. Муаммолардан тезкор ва реал режимда хабардор бўлиш учун йўловчилар билан тўғридан тўғри алоқа канали зарур.